Transkrypcja nagrań a sposób zapisu wypowiedzi uczestników rozmowy
Sporo informacji przekazywanych w trakcie rozmów ma znaczenie przede wszystkim w chwili, gdy padają dokładnie określone słowa. Prędzej czy później pamięć uczestników może być niepełna, a ponowne odsłuchiwanie długiego pliku na prawdę często utrudnia szybkie odnalezienie potrzebnego fragmentu. Z tego powodu przygotowywana jest transkrypcja nagrań, czyli przeniesienie treści wypowiadanej w materiale audio lub wideo do formy pisemnej.
W zależności od rodzaju nagrania zapis może dotyczyć jednej osoby lub wieloosobowej rozmowy, a trudność pracy zmienia się wraz z jakością dźwięku. Całkiem inaczej wygląda materiał z wyraźną wymową i jednym rozmówcą, a całkiem inaczej spotkanie, w trakcie którego głosy nakładają się na siebie. Znaczenie mają też pauzy, urwane zdania, powtórzenia i fragmenty wypowiadane niewyraźnie (sprawdź również informacje na stronie: transkrypcja cennik). W takich przypadkach nie trzeba automatycznie zastępować niezrozumiałych słów własną interpretacją, ponieważ nawet niewielka zmiana może wpłynąć na sens całej wypowiedzi.
Szczególnego znaczenia nabiera zapis materiału, który ma zostać użyty w sprawie formalnej. Transkrypcja do sądu powinna być przygotowywana z uwzględnieniem charakteru nagrania a także celu, któremu ma służyć dokument. Istotne może być dokładne wskazanie rozmówców, zachowanie kolejności wypowiedzi a także możliwość odnalezienia konkretnego miejsca w materiale źródłowym. Przy dłuższych nagraniach pomocne są oznaczenia czasu, ponieważ pozwalają sprawdzić, z jakiego fragmentu pochodzi dana część zapisu. Nie zawsze właściwe jest też poprawianie języka osób mówiących. Wypowiedzi ustne różnią się od tekstu pisanego, dlatego występują w nich błędy, powtórzenia czy zdania rozpoczęte i niedokończone. Ich nadmierne wygładzanie może spowodować, że dokument przestanie wiernie przedstawiać przebieg rozmowy. Sposób opracowania powinien więc wynikać z tego, czego wymaga dokładnie określone wykorzystanie materiału.
W praktyce bardzo dużo czasu może zająć nie samo wpisywanie słów, lecz rozstrzyganie miejsc problematycznych. Użyteczny stenogram nie powinien opierać się na zgadywaniu, gdy nagranie nie umożliwia jednoznacznie ustalić wypowiedzi. Szum uliczny, odgłosy urządzeń, rozmowy prowadzone w tle czy duża odległość od mikrofonu umieją sprawić, że pojedyncze słowo staje się trudne do rozpoznania. Jeszcze większym wyzwaniem są sytuacje, w których rozmówcy mówią jednocześnie. Wtedy konieczne może być wielokrotne odsłuchanie krótkiego fragmentu i porównanie go z kontekstem całej rozmowy. Kontekst pomaga zrozumieć wypowiedź, ale nie powinien być traktowany jako podstawa do dopisywania treści, której w rzeczywistości nie słychać. W dokumentach o charakterze formalnym szczególnie ważne jest rozdzielenie tego, co wynika wprost z nagrania, od tego, co mogłoby być wyłącznie domysłem osoby wykonującej zapis.
Znaczenie ma też sposób przygotowania materiału przed rozpoczęciem pracy. Oryginalne nagranie powinno pozostać dostępne, ponieważ zapis tekstowy nie zastępuje źródła i ewentualnie może wymagać porównania z konkretnym fragmentem audio albo wideo. Przydatne okazuje się także zachowanie jednolitego sposobu oznaczania osób, czasu oraz fragmentów, których nie można z uwagą odczytać. W przypadku kilku godzin materiału warto zwracać uwagę na ciągłość zapisu, ponieważ zmiana oznaczenia jednego rozmówcy może w późniejszym czasie utrudnić interpretację całego dokumentu. Istotna jest także jakość samego pliku. Kompresja, bardzo cichy dźwięk lub nagranie wykonane z sporej odległości mogą ograniczać dokładność zapisu niezależnie od sposobu jego opracowania. Dlatego przy ocenie gotowego dokumentu trzeba brać pod uwagę nie tylko i wyłącznie formę tekstu, lecz też sposobów i ograniczenia materiału, z którego został on sporządzony.
Warto sprawdzić: transkrypcje nagrań.